Ấm lòng nghi lễ ăn cơm mới của người Tây Nguyên

Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên tuy không có những ngày Tết như Nguyên Đán, Trung Thu,… giống như các dân tộc Kinh nhưng thay vào đó là những nghi lễ truyền thống, linh thiêng và có ý nghĩa. Và một trong những nghi lễ quan trọng đó, chúng ta không thể không kể đến .ễ ăn cơm mới của dân tộc Ê Đê

Lễ ăn cơm mới của dân tộc Ê Đê được tổ chức vào những ngày đầu hoặc cuối năm Dương lịch, sau khi bắt đầu vào vụ thu hoạch mùa màng.

Lễ ăn cơm mới của người Ê Đê còn có một tên gọi khác đó là: “Huă esei mrâo”. Nghi lễ này thường bắt đầu vào tháng 11 (Dương lịch) hàng năm, khi những hạt lúa đầu tiên đã được thu hoạch và mang về nhà. Trước kia, lúa dùng để cúng trong nghi lễ dùng để cúng Trờ (Yàng) phải được trỉa ở một đám đất riêng biệt, rộng khoảng 2m. Đây là mảnh đất mà bất cứ gia đình Ê Đê nào cũng phải có, và nhất định không được trồng trọt bất cứ thứ gì ngoài cây lúa tại vùng đất này để cúng tế các Yàng, hoặc làm ma chay khi cha mẹ qua đời.
Khi lúa được thu hoạch, người đàn bà (chủ nhà), hoặc cô con gái lớn nhất, phải bứt bằng tay, không được dùng bất cứ dùng vật dụng khác để cắt như lúa thường. Khi các nhà đã gặt lúa thì sẽ tiến hành lễ. Lễ cúng được diễn ra vào ngày tốt, đẹp trời. Sau khi cảm tạ Yàng đã cho một mùa màng bộ thu, các gia đình sẽ thông báo với bà con thân thuộc và bạn bè buôn gần, buôn xa đến để dự lễ ăn cơm mới. Với nghi lễ ăn cơm mới của người Ê Đê,  ai cũng có thể đến dự lễ và tùy hoàn cảnh thì tham gia đóng góp gạo cùng gia chủ. Dù ít hay nhiều, gia chủ cũng trân trọng đón nhận. Đây chính là nét thể hiện tính cộng đồng cao của các dân tộc thiểu số Tây Nguyên.
Tại nghi lễ ăn cơm mới của dân tộc Ê Đê, những người già được người trẻ mời rượu, người già lại kể Klei Khan răn dạy con cháu những câu chuyện xưa, người trung niên gảy đàn gông, hát K’ứt, ôn lại những tháng ngày vất vả cho có hạt lúa hôm nay. Nghi lễ cũng là dịp nam nữ thanh niên khoe tài hát đối đáp, làm quen với nhau

Trong không khí ấm cũng của buổi hoàng hôn Tây Nguyên, trong ánh lửa bập bùng, trong tiếng nói cười rôm rả, những chén rượu cần ấm bụng, mọi từ từ già đến trẻ đã quây quần bên nhau. Dư âm nghi lễ ăn cơm mới của dân tộc Ê Đê còn kéo dài mãi tận tháng 3-4, lúc cúng Yàng chuẩn bị cho việc dọn rẫy mùa sau mới chấm dứt môt “mùa ăn năm uống tháng” của người Tây Nguyên.

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Kyoto – cố đô giàu giá trị lịch sử văn hóa

Những món hải sản tạo nên thương hiệu ẩm thực Phú Yên

Hương vị một vài món truyền thống tại một số quốc gia